New York'taki Sotheby's müzayedesinde, geçen yıl ayrı bir dinozor cinsi olarak doğrulanan Nanotyrannus'a ait yaklaşık 3 metrelik iskelet, 12 dakikalık bir açık artırmanın ardından 47,3 milyon dolara alıcı buldu. Satış, dinozor fosillerinin özel koleksiyonlara mı satılması gerektiği tartışmasını yeniden alevlendirdi.
New York’taki Sotheby’s müzayedevi, ‘Jodi’ lakaplı bir Nanotyrannus iskeletini açık artırmaya çıkardı. Yaklaşık 3 metre boyundaki ve bir zamanlar genç bir Tyrannosaurus rex sanılan iskelet, altı ilgili taraf arasında geçen 12 dakikalık teklif savaşının ardından 47,3 milyon dolara satıldı. Kazanan alıcının kimliği açıklanmadı. İskelet, cins bilim dünyasında tanımlanmadan önce 2023 yılının ekim ayında Londra’daki Frieze Masters sanat fuarında genç bir T. rex olarak sergilenmişti.
Jodi, Sotheby’s’in tanımıyla yaklaşık 191 fosil kemik elementinden oluşan, iyi korunmuş ve neredeyse eksiksiz bir kafatasıyla ‘sergilenmeye hazır mükemmel bir iskelet’. Müzayede evi, bilim dünyasının bildiği sadece üç Nanotyrannus iskeletinden biri olduğunu ve ABD’li araştırmacıların geçen ekim ayında cinsin varlığını doğrulamasından bu yana piyasaya çıkan ilk örnek olduğunu belirtti. Satış öncesi beklenti en az 9 milyon dolar düzeyindeydi; sonuç bu beklentinin beş katının üzerinde gerçekleşti.
Iskeletin hikâyesi Montana’ya uzanıyor. Fosil, çiftçi Jodi Pierson’ın Hell Creek Formasyonu’ndaki arazisinde keşfedildi — iskeletin lakabı da buradan geliyor — ve ticari paleontolog Clayton Phipps tarafından çıkarıldı. Phipps, 2006’da Jodi’nin bulunduğu yerin 13 kilometre uzağında, bir Nanotyrannus ile Triceratops’un kilitlenmiş kalıntılarını içeren ünlü ‘Düello Eden Dinozorlar’ fosilini de keşfetmişti. Nanotyrannus’un T. rex’ten ayrı bir cins olarak sınıflandırılmasında Lindsay Zanno ve James Napoli’nin yayımladığı araştırma belirleyici oldu; iki tür yaklaşık 67 milyon yıl önce aynı dönemde birlikte yaşadı. Portsmouth Üniversitesi’nden paleontolog Megan Jacobs, Nanotyrannus’un çok uzun süre genç T. rex sanıldığını, ancak iskeletin daha küçük ve çok daha narin bir yapıya, et kesmeye yarayan bıçak benzeri dişlere sahip olduğunu anlattı.
Satış, dinozor kalıntılarının özel olarak satılıp satılmaması gerektiği tartışmasını yeniden alevlendirdi. Bilim insanları, bu tür örneklerin müzayede yerine kamu koleksiyonlarında sergilenmesi ve araştırmaya açık tutulması gerektiği görüşünü dile getiriyor. Rakamlar da serinin büyüdüğünü gösteriyor: Jodi, Sotheby’s’in temmuz ayında 50,1 milyon dolara sattığı ‘Gus’ adlı T. rex iskeletinin ardından tarihteki en değerli ikinci dinozor fosili olurken, üçüncü sırada 2024’te 44,6 milyon dolara satılan ‘Apex’ adlı Stegosaurus örneği yer alıyor.