ABD telekom regülatörü FCC, telefonların doğrudan uyduya bağlandığı 'direct-to-device' hizmetleri için iki kritik karar aldı: 2024 çerçevesini genişletip uydu kapsamasına 482 megahertz ek spektrum ve 13 yeni bant önerdi, ayrıca 25 megahertzlik orta bant için ihale sürecini başlattı. Başkan Brendan Carr, son bir yılda bu alanda 45 milyar dolarlık anlaşma akışına dikkat çekti.
Amerika Birleşik Devletleri’nde telefonların baz istasyonu olmadan, doğrudan uydu üzerinden bağlandığı direct-to-device (D2D) hizmetleri regülasyon cephesinden büyük bir ittifak aldı. FCC, Perşembe günkü açık oturumunda iki karar aldı: Birincisi, 2024’te dünya ilkisi olarak kabul edilen ‘uzaydan tamamlayıcı kapsama’ (SCS) çerçevesini modernize etmek üzere kural yapım süreci başlatmak; ikincisi, uydu-telefon ağları için 25 megahertzlik orta bant spektrumun ihalesinin önünü açmak.
Kural yapımı paketinin ayrıntıları sektöre ciddi bir nefes payı veriyor: FCC, SCS için yetkili bant sayısını beşten 13’e çıkarmayı ve ek 482 megahertz spektrum açmayı öneriyor. Uydu operatörlerinin kapsama alanı ve kiralama şartlarını esneten yükümlülüklerin kaldırılması görüşe sunuluyor; tüketici telefonlarının uyduyla haberleşmesi için cihaz başına sertifika zorunluluğu yerine ‘kural bazlı lisans’ mekanizması öneriliyor. Kararname Federal Register’da yayımlanınca 60 günlük kamu yorumu penceresi açılacak ve girişim modelleri ile operatör koordinasyonu kuralları masaya yatırılacak.
İhale tarafında 1675-1695 MHz ve 2020-2025 MHz bantları terestri ağlar, D2D veya karma modeller için satışa çıkacak. FCC Başkanı Brendan Carr açıklamasında ihalenin ‘5G ve 6G’den D2D’ye geniş bir bağlanabilirlik sağlayıcı yelpazesine’ açık olduğunu belirterek şunu ekledi: ‘Bu mütevazı görünen spektrum miktarına büyük ilgi bekliyoruz — benzer D2D bantları bugün ikincil piyasada on milyarlarca dolara satılıyor.’ Carr, 2024 kurallarının daha uygulamanın başında eskidiğini de savundu ve son bir yılda SpaceX/EchoStar, Amazon/Globalstar ve Rocket Lab/Iridium anlaşmalarının D2D spektrumunda 45 milyar dolarlık bir anlaşma akışı yarattığını vurguladı.
Regülatörün niyeti net olsa da sektörde gerilim yok değil: ABD’nin üç büyük mobil operatörü AT&T, T-Mobile ve Verizon, daha geçen hafta 2,5 GHz ve 3,45 GHz frekanslarındaki toplam 290 megahertzlik alanı uydu operasyonlarından korumak için FCC’ye dilekçe vermişti. Uydu tarafınsa temsilcisi Satellite Industry Association, FCC’nin çerçeveyi yenilemesini ve spektrum erişimini genişletmesini alkışladı; başkan Tom Stroup, akıcı kurallar ve RF kaynaklarına erişimin ‘uydu D2D bağlantısının gelişimi için her zamankinden daha önemli’ olduğunu söyledi.
Tablo, telefonla uydu bağlantısının artık deneme değil altyapı yarışı olduğunun resmî kabullenmesi anlamına geliyor: SpaceX, Amazon ve Rocket Lab gibi oyuncuların milyarlarca dolarlık uydu operatörü alımları, şimdi regülasyon tarafında karşılığını buluyor. D2D hizmetlerinin Türkiye’de henüz benzer bir regülasyon çerçevesi yok; ABD’deki bu genişleme, uydu-telefon bağlantısının küresel standart haline gelme hızının göstergesi olarak izlenmeli.