Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swięczkowski ve Başkan Yardımcısı Sochanski'nin görevden uzaklaştırılmasının ardından mahkeme binası polis ablukasına alındı; binanın önünde toplanan kalabalığa 'tehlikeli nesneler' atıldığı açıklandı. Senegal yolundaki Cumhurbaşkanı Nawrocki uçağını İspanya üzerindeyken geri çevirdi.
Polonya’da Anayasa Mahkemesi’nin internet sitesinde yayımlanan duyuruyla Mahkeme Başkanı Bogdan Swięczkowski ile Başkan Yardımcısı Bartlomiej Sochanski’nin görevlerinden uzaklaştırıldığı bildirildi. Gelişmelerin ardından mahkeme binası önünde muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisi (PiS) Genel Başkanı Jaroslaw Kaczynski, eski Başbakan Mateusz Morawiecki ve eski Anayasa Mahkemesi Başkanı Julia Przylebska’nın da aralarında bulunduğu çok sayıda kişi toplandı; mahkeme binası polis ablukasına alındı.
Varşova Polisi, mahkeme hakimi Anna Korwin-Piotrowska’nın hakimlerin ve mahkeme çalışanlarının can güvenliğine yönelik tehdit oluşabileceği yönündeki bildirimi üzerine binada yasal görevleri kapsamında çalışma yürüttüğünü açıkladı. Reuters’in aktardığına göre polis, mahkeme önündeki olaylar arasında görevlilere tehlikeli nesneler atılması da bulunduğunu bildirdi. AP’nin haberine göre polis, bazı göstericilerin mahkemenin tel örgüsünü aşması ve görevlilere nesne atması üzerine üç kişiyi gözaltına aldı.
Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, Senegal’e gitmek üzere havalanan uçağını yarı yoldan geri çevirdi. Nawrocki, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda ‘Böyle bir zamanda Cumhurbaşkanı’nın Polonya’da olması gerekiyor. Senegal’e uçuşumu yarıda kesiyorum. Geri dönüyorum’ ifadelerini kullandı; AA’nın aktardığına göre İspanya hava sahasına ulaşan uçak Polonya’ya yöneldi.
Başbakan Donald Tusk ise paylaşımında ‘Hukukun üstünlüğünü yeniden tesis etmek bizim görevimizdir. PiS iktidarının yıllarca süren hukuksuzluğunun ardından bu zor, zaman zaman sancılı bir süreçtir ve kararlı adımlar atılmasını gerektirir. Başka bir yol yok’ dedi.
Polonya’da yargı atamaları konusunda uzun süredir süren siyasi anlaşmazlık, Anayasa Mahkemesi’nin çalışmalarını fiilen durma noktasına getirmiş durumda. 2023’te iktidara gelen, Avrupa yanlısı Donald Tusk hükümeti yargı bağımsızlığını geri getirme sözüyle yola çıkmış, ancak çabaları PiS çizgisindeki iki cumhurbaşkanının vetolarıyla engellenmişti. AP’ye göre 2015-2023 arasında iktidarda olan PiS’in yargı kurumları üzerinde siyasi kontrol kurduğunu savunan eleştirmenler, bu süreçte Avrupa Birliği’nin Polonya’ya para cezaları verdiğini hatırlatıyor; eski Adalet Bakanı Zbigniew Ziobro ise askıya alınmayı ‘anayasal düzene açık ve cezai bir saldırı’ olarak niteleyip ‘gürültülü, kararlı ve korkusuz bir direniş’ çağrısı yaptı. Reuters’e göre bu yılın başlarında, eski milliyetçi hükümetin müttefiki olan Nawrocki, parlamentonun aday gösterdiği altı hakimden üçünü yemin ettirmeyi reddederken, Swięczkowski de mevcut parlamento çoğunluğunun seçtiği hakimlerin göreve başlamasına izin vermemişti. Mahkeme duyurusunda yer alan bilginin yerel saatle 18.00 sıralarında yayımlandığı ve sitenin kısa süre sonra erişime kapandığı, bu nedenle kararın resmî gerekçelerinin bağımsız biçimde doğrulanamadığı kaydedildi.