İran Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı'nda seyir sistemlerini kapattığı öne sürülen iki ham petrol tankerin deniz mayınlarına çarparak alev aldığını açıkladı; birinin süpertanker olduğu belirtildi. UKMTO ise Suudi Arabistan açıklarında ayrı bir tankerin iki mermiyle vurulduğunu bildirdi. Körfez, Hürmüz ve Umman Denizi'nde 31 Ekim'den bu yana en az 10 gemi olayı kaydedildi.
Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı’nda ticari gemilere yönelik saldırı dalgası sürüyor. İran Devrim Muhafızları Ordusu’nun (IRGC) Deniz Kuvvetleri sözcüsü devlet televizyonuna yaptığı açıklamada, Hürmüz’de seyir ve tanımlama sistemlerini kapatarak ‘yetkisiz bir rotadan’ geçmeye çalışan iki ham petrol tankerin deniz mayınlarına çarpması sonucu hasar gördüğünü ve alev aldığını duyurdu; tankerlerden birinin süpertanker olduğu ve güçlü bir patlamanın ardından alevler içinde kaldığı belirtildi. Sözcü, tankerlerin ‘ABD ordusunun desteğiyle gizlice geçiş’ yaptığını öne sürerek gemi sahiplerinin bu yetkisiz geçişin tüm sonuçlarının sorumluluğunu taşıyacağını savundu ve İran silahlı kuvvetlerinin gözetimindeki bölgelerdeki herhangi bir ‘sızma veya kışkırtıcı hareketin’ orantılı ve kararlı bir yanıta kavuşacağı uyarısı yaptı. İran ordusuna bağlı deniz kuvvetlerinin ayrıca Hürmüz’ün doğusundaki operasyon bölgesinde bir ‘düşman gemisini’ vurup imha ettiği bildirildi; ABD ordusundan teyit gelmedi.
Bu açıklamalardan önce Birleşik Krallık Deniz Ticaret Operasyonlar Merkezi (UKMTO), Hürmüz’de bir geminin kimliği belirsiz bir mermiyle vurulduğuna ilişkin telsizden gelen çağrıyı aktarmıştı; deniz güvenliği firması Vanguard Tech, söz konusu geminin Panama bayraklı SELAT STORM adlı römorkör/destek gemisi olduğunu belirledi ve basına yansıyan bilgilere göre gemi kısmen batma tehlikesi yaşadı. UKMTO’nun ikinci bir uyarısında ise Suudi Arabistan’ın Kuveyt sınırına yakın Ras al-Khafji’nin 72 deniz mili doğusunda, güneydoğuya seyreden bir tankerin iskele tarafına iki kimliği belirsiz mermi isabet ettiği, tüm mürettebatın kurtarıldığı ve çevresel etki bildirilmediği kaydedildi. Saldırganın kimliği ya da kullanılan silah türü resmi uyarıda belirlenmedi.
Deniz güvenliği raporları, 31 Ekim’den bu yana Hürmüz, Körfez ve Umman Denizi’nde en az 10 gemi olayı kaydedildiğini gösteriyor: 31 Ekim’de altı, 1 Kasım’da üç ve 2 Kasım’da bir olay. IRGC, cuma günü de transponderlerini kapattığını öne sürdüğü iki tankerin Hürmüz güneyinde radyo uyarılarını dinlemeyip durdurulduğunu açıklamış, İran yine cuma günü Hürmüz’ün doğusunda bir ABD insansız deniz aracını imha ettiğini duyurmuştu. Bölgedeki çatışma Şubat ayında ABD-İran savaşının başlamasından bu yana ticari denizciliği etkiliyor; İran, boğaz üzerindeki kontrolünü ortaya koyarak Washington’a baskı uygulamaya çalışıyor.
Olayların çevresel boyutu da büyüyor: Deniz analitik firması Windward’ın uydu görüntüleri, yüklü bir tankerin Umman’ın Batinah balıkçı kıyısına doğru petrol izi bıraktığını doğruladı; Kumzar kuzeyinde olası hareket edemediği değerlendirilen büyük bir tanker ve Sohar doğusunda sızıntı yapan başka bir gemi de tespit edildi. Gelişmeler, İran’ın Katar arabuluculuğunda Washington koşulları yerine gelirse boğazı iki günde yeniden açmayı önerdiği bir diploması penceresiyle aynı günlere denk geldi; analistler, üç su kütlesinde birden gemiler vurulurken ‘günler içinde yeniden açılma’ senaryosunun fiyatlanmasının zorlaştığına dikkat çekiyor.