Yeni Zelanda'da sandık-günü ön sayımı neredeyse tamamlandı ve tablo kilitlenmeyi sürdürüyor: Merkez-sol İşçi Partisi yüzde 29,33 (706.913 oy) ile merkez-sağ Ulusal Parti'nin yüzde 29,24'ünün (704.849) yalnızca 2.064 oy önünde. Gecenin sürprizi, Opportunity Partisinin yüzde 5,97 ile tarihinde ilk kez seçim barajını aşması oldu. Ön koltuk dağılımı, aşırı-koltuklarla 130'a genişleyen Parlamento'da mevcut yönetim blokuna 67 koltuk veriyor — ancak Özel oylar geçmişte solu kayırdığından tablo 27 Kasım resmi sonuçlarına kadar değişebilir. Maliye Bakanı Willis ve Savunma Bakanı Goldsmith'in ön sayımda koltuk kaybettiği görülüyor.
Yeni Zelanda’da yılın en çekişmeli seçiminin sandık-günü ön sayımı yüzde 97-99’a ulaştı ve sonuç, kamuoyu araştırmalarının öngördüğü kilitlenmeyi doğruladı: Seçim Komisyonu ön verilerine göre merkez-sol ana muhalefet İşçi Partisi yüzde 29,33 ile 706.913 oy aldı; iktidardaki merkez-sağ Ulusal Parti yüzde 29,24 ile 704.849 oyda kaldı — aradaki fark yalnızca 2.064 oy. Al Jazeera’nın aktardığı erken seyirde Ulusal Partinin önde başladığı sayım, ilerleyen dilimlerle bir kez daha ‘bıçak sırtı’ tabloya döndü.
Gecenin asıl sürprizi küçük partilerden geldi: Opportunity Partisi, yüzde 5,97 ile tarihinde ilk kez yüzde 5’lik seçim barajını aştı — parti lideri Qiulae Wong seçim-gecesi etkinliğinde ‘Başardık!’ mesajıyla sahneye çıkarken, Yeşiller’in eş-liderleri Chlöe Swarbrick ve Marama Davidson da ‘tarihi’ bir sonuç olarak niteledikleri tabloyu selamladı. Ön sayımda Yeşiller yüzde 13,3, ACT yüzde 10,9 ve Yeni Zelanda Önce yüzde 9,7 seviyelerinde ilerliyor.
Koltuk aritmetiği de son derece dengede: Aşırı-koltuk mekanizmasıyla 130 koltuğa genişleyen Parlamento’da çoğunluk için 66 koltuk gerekiyor ve ön dağılım, mevcut yönetim blokuna 67 koltukluk bir fark veriyor. Ancak bu tablo kesin değil: Ön sonuçlar özel oyları kapsamıyor ve özel oylar geçmiş seçimlerde geleneksel olarak sol partileri kayırmış durumda — yani 27 Kasım’daki resmi ilana kadar hükümet aritmetiği tersine dönebilir.
İktidar cephesinde kayıplar da var: Ön sayımda Maliye Bakanı Nicola Willis ile Savunma Bakanı Paul Goldsmith’in seçim bölgelerini kaybettiği görülüyor — Ulusal Parti kadrosunun üst kademelerinden bu iki ismin Parlamento dışında kalması, koalisyon pazarlıklarını etkileyebilecek bir kan kaybı. Willis, Auckland’daki seçim-gecesi etkinliğine liderlik tablosunun ortasında geldi.
Büyük resim, iktidarın tarihsel sınavı: Muhalefet kampanyası boyunca Luxon koalisyonunu ’50 yılı aşkın süredir ilk tek-dönem hükümet’ yapma riskiyle eleştirdi; yüksek enflasyon, artan yakıt fiyatları ve kamu-kesintisi ortamında ekonomik rüzgârlar muhalefetin lehine esti. Seçim-günü kuralları gereği kampanya sessizliğine uyulduktan sonra açılan sayımlar, şimdi ülkeyi geçici-yönetim usulleriyle 27 Kasım’a taşıyacak: Resmi sonuçların ardından koalisyon müzakereleri başlayacak ve denge-partisi rolü — büyük olasılıkla ilk kez Meclis’e giren Opportunity dahil — pazarlığın merkezine oturacak.