İran Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı'nın doğusunda bir petrol tankerinin deniz mayınına çarptıktan sonra yangın aldığını ve hareket edemez hâle geldiğini açıkladı. Donanmaya göre tanker, 'tekrarlanan uyarılara rağmen' yasak bölgede seyrediyor ve navigasyon sistemlerini kapalı tutuyordu; geminin kimliği, bayrağı ve sahibi açıklanmadı, olası kayıp ya da çevresel hasar bilgisi verilmedi — olay uluslararası denizcilik makamlarınca henüz bağımsız teyit edilmemiş durumda. Sözcüler, 'Kısıtlamaları ihlal eden ve uyarıları görmezden gelen tüm gemilerin akıbeti bu olacak' mesajını yineledi. Bir gün önce Devrim Muhafızları da iki tankerin 'yetkisiz geçiş' sonrası mayına çarptığını duyurmuştu.
Hürmüz Boğazı’ndaki gerginlik yeni bir boyut kazandı: İran Deniz Kuvvetleri, Cumartesi sabahı boğazın doğusunda bir petrol tankerinin deniz mayınına çarptığını, ardından yangın çıktığını ve geminin hareket edemez hâle geldiğini bildirdi. Yarı-resmî Fars haber ajansı üzerinden yayılan açıklamaya göre donanma, tankerin ‘yasa dışı faaliyet içinde olduğunu, tekrarlanan uyarılara rağmen kısıtlı ve tehlikeli bir bölgede çalıştığını ve navigasyon sistemlerini de kapattığını’ ileri sürdü.
İran Donanması tehdidini açık bıraktı: Yapılan yazılı açıklamada ‘Kısıtlamaları ihlal eden ve uyarıları görmezden gelen tüm gemilerin akıbeti bu olacak’ denildi. Ancak İran kaynakları geminin kimliğini, bayrağını, sahibini ya da mürettebat durumu hakkında bilgi vermedi; olası can kaybı, hasar boyutu ve çevresel etkiyle ilgili ayrıntı da paylaşılmadı. Olayın uluslararası denizcilik makamlarınca bağımsız olarak doğrulanmış olduğuna dair bir bildirim de henüz yok.
Bu son iddia, üst üste gelen olaylar zincirinin yeni halkası: Cuma günü Devrim Muhafızları Deniz Kuvvetleri, iki tankerin ‘yetkisiz rotalardan’ geçmeye çalışırken mayına çarparak yandığını ve ‘saldırgan ve terörist Amerikan ordusunun desteğiyle’ tüm navigasyon ve tanımlama sistemlerini kapatarak boğazdan çıkmaya çalıştıklarını öne sürmüştü. Perşembe günü de İran medyası beş tanker ile bir römorkörün mayın çarpması sonucu yandığını aktarmıştı. Sözcüler, ticari gemilere İran’ın deniz-koordinasyon şartlarına uymayan rotaların ‘yetkisiz ve güvenli olmadığı’ uyarısını yineliyor.
Zincirin insan bedeli de var: Yunan haber ajansı ANA üzerinden konuşan Velos Tankers şirketi, Marshall Adaları bayraklı ve Yunanlara ait Velos Sapphire adlı tankerin Perşembe günü yüküsüz Bahreyn’e seyrederken isabet aldığını, liman tarafı kıç bölümüne çarpan tanımlanamayan bir projektilin yangına yol açtığını ve bir denizcinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Britanya’nın deniz-ticaret operasyon birimi UKMTO ise Cuma günü, Oman açıklarında bir tankerin su hattı hizasında patlama yaşadığını ama mürettebatın güvende olduğunu ve geminin kendi gücüyle seyrine devam ettiğini bildirdi.
Arka-plan, Orta Doğu savaşının denizdeki uzantısını gösteriyor: Tahran, 28 Şubat’ta savaşın başlamasının ardından dünyanın deniz-yolu petrolünün yaklaşık beşte birini taşıyan boğazdaki trafiği kısıtlamaya çalışıyor; Washington buna yanıt olarak İran limanlarını abluka altına aldı ve tankerlere eskort sağlıyor. ABD Merkez Komutanlığı geçen ay, yaz başından bu yana Körfez ülkelerinin Hürmüz üzerinden 1,5 milyar varil petrol ihraç etmesine yardımcı olduğunu ve boğazdaki mayınların ‘temizlendiğini’ açıklamıştı — üst üste gelen mayın haberleri bu tabloyu yeniden sorgulatırken, diplomatik kanallardaki ‘Hürmüz’ün yeniden açılması’ müzakereleri ile sahada artan risk aynı haftaya denk geldi.