ABD Temsilciler Meclisi'nde Cumhuriyetçi Kentucky Temsilcisi Thomas Massie, Savunma Bakanı Pete Hegseth'e karşı 8 maddelik azil tasarısını yeniden sundu ve usulen bu hafta oylama yapılmasının önünü açtı. Tasarı, Hegseth'i İran savaşını ve diğer askeri operasyonları yürütürken Kongre'nin iradesini görmezden gelmekle, anayasayı ve federal yasayı ihlal etmekle suçluyor: suçlamalar arasında İran'a karşı Savaş Yetkileri Kararı'na aykırı savaş yürütme, sivil kayıpları azaltmaya yönelik yasaları yok sayma, şüpheli uyuşturucu tekelerine düzenlenen vuruşlarla 'yargısız infazlar', Venezuela Cumhurbaşkanı Maduro'nun Kongre onayı olmadan ele geçirilmesi ve Yemen'e karşı yasadışı savaş yer alıyor. Azil çabası, Demokratların seçim zaferinin ardından Cumhuriyetçilerin Trump yönetimine sadakatinin ilk sınanı olarak yorumlanıyor; Azınlık Lideri Jeffries 'kesin evet' demiş durumda. Hegseth ise çabayı 'siyasi şov' diye reddederek Salı günü Pentagon'da basın toplantısı vereceğini açıkladı.
ABD Kongresi seçim sonrası ilk oturumunda sarsıcı bir gündemle açıldı: Kentucky Cumhuriyetçisi Temsilci Thomas Massie, Savunma Bakanı Pete Hegseth’e karşı 8 maddelik azil tasarısını Temsilciler Meclisi kürsüsünden yeniden sundu ve usul gereği iki yasama günü içinde oylama yapılmasını zorunlu kılan süreci başlattı.
Suçlamaların gövdesi savaş yetkileri: tasarıya göre Hegseth, Savaş Yetkileri Kararı’na aykırı biçimde İran’a ve Yemen’e karşı savaş yürüttü, Kongre’nin askeri çatışmalar üzerindeki yetkisini gasp etti. Diğer maddeler arasında sivil kayıpları en aza indirmeye yönelik yasaları yok sayma, Karayip Denizi ve Doğu Pasifik’te şüpheli uyuşturucu tekelerine düzenlenen vuruşların ‘yargısız infazlar’ oluşturması, Venezuela Cumhurbaşkanı Nicolas Maduro’nun Kongre onayı olmaksızın ele geçirilmesi ve Senatör Mark Kelly’nin askerlere yasadışı emirleri reddedebileceklerini söylediği videosu nedeniyle cezalandırma girişimi yoluyla ifade özgürlüğünün bastırılması sayılıyor.
Massie, gerekçeyi kürsüden okuduğu metinde şu cümleyle bağladı: Hegseth ‘görevde kaldığı sürece Anayasa için bir tehdit oluşturmaya devam edeceğini göstermiştir’. Süreç, Hegseth’in yetkilerini ‘kötüye kullandığı’ ve operasyonlar dizisiyle ‘silahlı kuvvetler üyelerini tehlikeye attığı’ iddiasına dayanıyor.
Siyasi aritmetik kritik: Demokratların azil çabasını genel olarak desteklemesi bekleniyor; Azınlık Lideri Hakeem Jeffries Pazar günü ‘kesin evet’ pozisyonunu açıkladı. Cumhuriyetçilerin çok dar çoğunluğu düşünüldüğünde, azil sürecinin ilerlemesi için üç Cumhuriyetçinin kopması ya da birkaç vekilin bulunmaması yeterli olabilir. Eylül’de aynı tasarının önünü kesmek için Meclis’e erken ara veren Cumhuriyetçi Sözcü Mike Johnson’ın bu kez masaya yatırma önergesiyle doğrudan oylamadan kaçınabileceği konuşuluyor.
Hegseth cephesinden ise meydan okuma dili geldi: Bakan, azil çabasını ‘sahte azil maddeleri’ diye reddederek ‘Başkan Trump’a da işlemedi, bana da işlemeyecek’ dedi ve Salı sabahı Pentagon’da konuya ilişkin basın toplantısı düzenleyeceğini duyurdu — Mayıs’tan bu yana ilk basın toplantısı. ‘Endişeli değiliz’ ifadesini kullanan Hegseth, Capitol Hill’deki Cumhuriyetçi desteğine ilişkin soruları da toplantıya sakladığını belirtti.
Sürecin anlamı seçim sonrası dengeyi aşıyor: seçim yenilgisinin faturasının İran savaşına çıkarıldığı bir ortamda azil oylaması, Cumhuriyetçileri Hegseth’i savunmak üzere sicile geçmeye zorluyor. Tasarı Temsilciler Meclisi’nden basit çoğunlukla geçse bile, Hegseth’in görevden alınması için Cumhuriyetçi kontrolündeki Senato’da üçte iki çoğunluk gerekiyor — pratikte yüksek bir eşik. Yine de iki gün içinde yapılacak oylama, Trump yönetiminin savaş yönetimine ilk resmi meclis yaptırımı denemesi olarak tarihe geçiyor.