Portekiz'in başkentinde binlerce kişinin cumartesi yürüyüşünün ardından kurulan 50'den fazla çadırlık kamp, pazar sabahının ilk saatlerinde kalkan ve cop kullanılarak dağıtıldı. Göstericiler, tahliyeleri kolaylaştırıp yeni sözleşmelerde kira tavanını kaldıracak yasa tasarısının geri çekilmesini istiyor.
Portekiz’de konut krizini protesto eden göstericilerle polis arasındaki gerilim yeni bir hafta sonunda da sürdü. Lizbon’un merkezindeki Rossio Meydanı’nda, cumartesi günü binlerce kişinin katıldığı yürüyüşün ardından kurulan 50’den fazla çadırlık protesto kampı, pazar sabahı saat 04.30 sularında boşaltıldı. Reuters’in aktardığına göre onlarca polis, bazıları köpekli, polis komutanı Iuri Rodrigues’in kampın yasa dışı kurulduğu yönünde üç kez uyarı yapmasının ardından alana girdi; kalkanlar ve cop darbeleriyle dağıtılan göstericiler meydandan uzaklaştırıldı. Portekiz’in ikinci büyük kenti Porto’daki Dom João I Meydanı’nda kurulan daha küçük bir kamp da aynı gece polis tarafından söküldü.
Göstericilerin hedefi, azınlık merkez sağ hükümetinin meclise sunduğu kira yasası tasarısı: Tasarı tahliyeleri kolaylaştırıyor ve yeni sözleşmelerde kira tavanını kaldırıyor. Metin, aşırı sağ Chega partisinin çekimser kalmasıyla parlamentoda ilk okumadan geçti. Göstericiler tasarının tamamen geri çekilmesini talep ediyor. Başbakan Luís Montenegro tasarının geri alınmasını Perşembe günü kesin biçimde reddetti ancak önümüzdeki haftalardaki nihai oylama öncesinde değişikliklere açık olduğunu belirterek partilerin ‘birbirine yaklaşması gerektiğini’ söyledi; asıl eylem hattının hükümet programı olduğunu da vurguladı. Ana muhalefet Sosyalist Partisinin lideri José Luís Carneiro hükümete, muhalefetle ve göstericilerle görüşme çağrısı yaptı.
Sosyalist milletvekili Pedro Delgado Alves, müdahale öncesi Rossio’nun tamamen sakin olduğunu ve ‘geçen hafta tanık olduğumuz türden güç kullanımını, fiziksel şiddeti ya da cop darbelerini gerektirecek hiçbir şey olmadığını’ söyledi. Polis, bir hafta önce aynı meydanlardaki kampları boşaltırken cop kullanıp onlarca kişiyi gözaltına aldığı için eleştirilmişti. Konut hareketi Casa para Viver’in sözcüsü Rita Silva, kamu yayıncısı RTP’ye ‘İnsanlar haftalardır süren protestolarda muazzam bir kararlılık gösteriyor’ dedi ve hükümette dinleme isteği görmediklerini ekleyerek gösterilerin süreceğini bildirdi. İçişleri Bakanı Luís Neves ise hükümetin protestoların meşruiyetine saygı duyduğunu ancak eylemlerin ‘düzen, nezaket ve yasalara uygunluk’ içinde yapılmasını beklediğini söyledi.
Portekiz, Avrupa’nın en ağır konut krizlerinden biriyle boğuşuyor: 2017’den bu yana konut fiyatları iki katından fazla arttı, yeni sözleşmelerde kira seviyeleri de buna yakın yükseldi; özellikle gençler ağır etki altında. Ülkedeki konut protestoları son haftalarda şiddetlenerek İspanya, Fransa ve Almanya’daki benzer eylemlerle aynı döneme denk geldi. Avrupa çapında yaşam maliyeti ve konut maliyeti tepkisi büyürken, Portekiz hükümeti için kira tasarısı hem meclis aritmetiği hem de sokak düzeyinde bir sınav haline geldi.