Rus işgalindeki Oleshky'den cuma günü çıkarılan yüzlerce sivil, 19 saatlik yolculuğun ardından Ukrayna-Belarus sınırında Kiev kontrolündeki topraklara ayak bastı. ABD First Lady'si Melania Trump'ın aracılığıyla sağlanan ateşkes ilk günlerinde gerçekleşen tahliyede aileler yıllar sonra kavuştu.
Rusya’nın işgalindeki Oleshky şehrinden cuma günü tahliye edilen yüzlerce sivil, otobüslerle başlayan ve uçakla devam eden yaklaşık 19 saatlik yolculuğun ardından cumartesi günü Ukrayna-Belarus sınırında Kiev kontrolündeki topraklara ulaştı. Çernihiv bölgesindeki geçiş noktasında tahliye edilenleri yakınları, ambulanslı sağlık ekipleri, yardım kuruluşları ve polis karşıladı; otobüslerden inen birçok kişi Ukrayna toprağına yıllar sonra ilk kez basınca gözyaşlarını tutamadı.
Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy operasyonun başarılı olduğunu doğrulayarak aracılık yapan ABD First Lady’si Melania Trump dahil tüm taraflara teşekkür etti. Zelenskiy, ‘Dünyanın ilgisi olduğunda insanların kurtuluşu da olur’ yazdı ve ‘Gerçek barışa giden yol için atılacak adımlar ve daha fazla gerilimin azaltılması gerektiğini’ ekledi.
Tahliye rotası uzundu: Kayıtlara geçen yaklaşık 750 kişilik grup önce işgal altındaki Kırım’daki Armyansk’a götürüldü; burada vatandaşlara Ukrayna ya da Rusya tarafına gitme ya da şehirde kalma seçeneği sunuldu. Ukrayna’yı seçenler 11 otobüsle Rusya’nın Anapa kentine, oradan dört uçakla Belarus’un Gomel şehrine taşındı ve son aşamada otobüslerle sınıra ulaştırıldı. Zelenskiy’in parlamentodaki fraksiyon başkanı David Arakhamia rotayı duyururken, tahliyeyi Oleshky içinde izleme fırsatı bulan az sayıdaki Batılı gazeteciden biri de kayıtların dört otobüslük bölümünün Rusya’yı seçenlere ayrıldığını aktardı.
BBC’ye konuşan tahliye edilenler şehirdeki hayatı anlattı. Olha, son yılları tek kelimeyle ‘korku’ olarak tanımlarken eşi Vyaçeslav ‘Cehennemden geri döndük’ dedi. Çift, yiyecek bulmak için mayın tarlalarından geçtiklerini, insanların hayatta kalmak için mayınlara basıp öldüğünü veya sakat kaldığını söyledi; evinden çıkamayacak kadar korkanların ise bahçelerindeki otları pişirerek beslendiği aktarıldı. Hurov ailesi ise damadın Rus ordusuna zorla alınma korkusuyla yaşadıklarını anlattı. Ateşkes öncesi bölgede yaklaşık 6 bin kişinin, bunun 1 bin 700’ünün şehir merkezinde yaşamaya devam ettiği tahmin ediliyordu; sakinlere cuma günü dört saatlik bir pencerede 25 otobüsle çıkış imkânı sunulmuştu.
Sınırda duygusal sahneler yaşandı: Babası Myhaylo’yu yıllardır görmediği için onu bir daha göremeyeceğini düşünen kızları, otobüsten inen babalarına koşarak sarıldı. Tahliye edilenler şimdi nereye gideceklerini ve hayatlarını nasıl kuracaklarını düşünüyor; Palii ailesi için iş aramak öncelik, ‘Kazma, kürek, ekim, inşaat — yapamayacağım iş yok’ diyen bir tahliye edilen ise hayata tutunmanın yolunu işte arıyor. Olha’nın sözüyle: ‘Cehennemde hayatta kalmayı başardıysak, burada da hayatta kalırız.’