Trump, Xi ve Putin ile üçlü görüşmesine saatler kala İran savaşını bitirmek için Çin veya Rusya'dan yardım istemeyeceğini söyledi: 'Yardım istemeyeceğim.' İran'ın nükleer silaha sahip olamayacağını yineledi. Ukrayna savaşını bitirmek için iki lidere baskı yapacağını ifade etti. Trump'ın önce Xi ile baş başa, ardından Putin ile ayrı görüşmesi ve üçlü masa planlanıyor. Üç başkent gündemi farklı tanımlıyor; Kiev masada değil.
ABD Başkanı Donald Trump, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile tarihi üçlü görüşmesine saatler kala dikkat çekici mesajlar verdi: Trump, İran savaşının bitirilmesi için Çin ya da Rusya’dan yardım isteyeceği yönündeki beklentileri reddederek ‘Yardım istemeyeceğim’ dedi.
Çerçeve netti: Trump, İran savaşını sona erdirmek için iki lidere ihtiyacı olmadığını savunurken Tahran’ın nükleer silah edinmesine izin vermeyecekleri çizgisini yineledi — ‘İran konusunu çok ciddiye alıyoruz. Bu yüzden nükleer silaha sahip olamayacaklar’ ifadesini kullandı.
Ukrayna cephesinde ise baskı dili öne çıktı: Trump, Şi ve Putin ile yapacağı görüşmelerde Ukrayna savaşının sona erdirilmesi için iki lidere ‘baskı yapacağını’ söyledi — bu, uzun savaşın bitirilmesinde üçlü masanın araç olarak kullanılmak istendiğinin en açık sinyali — Kremlin cephesi de aynı görüşmelerde Ukrayna dosyasının ele alınmasını sürdüreceğini açıklamıştı.
Günün takvimi de yoğun: Trump’ın Shenzhen’de önce Xi ile baş başa görüşmesi, ardından Putin ile ayrı bir toplantı yapması ve üç liderin tarihi üçlü görüşmeye geçmesi planlanıyor — Trump ve Putin, Ukrayna savaşını sona erdirmeye yönelik görüşmeleri en son geçen yıl Alaska’da sonuçsuz şekilde denemişti.
Görüşmenin formülü üç başkent arasında da farklı tanımlanıyor: Washington cephesi nükleer silahlar ve İran savaşını öne çıkarırken Kremlin Ukrayna görüşmelerinin süreceğini vurguluyor, Pekin ise toplantıyı ‘dünya barışı ve büyük güçler arası stratejik istikrar’ çerçevesinde tutuyor.
Kiev cephesi ise masada yok: Cumhurbaşkanı Zelenski, ABD ve Çin’in Rusya’ya yaptırım uygulaması halinde savaşın biteceğini söyleyip üçlü formülünü eleştirmişti — Ukrayna’nın toplantıya katılmaması, Kiev’de ‘masada olmadan anlaşılır mı’ tartışmasını büyütüyor.
Trump’ın İran mesajı, sekiz aydır süren ABD-İsrail saldırı seyrinin ardından geliyor: İran misilleme uyarılarını sürdürürken Washington’daki istihbarat değerlendirmeleri de Tahran’ın öldürücü komplolarının ‘ileri aşamalarda’ olduğunu savunuyor — üçlü masa, bu gerilimin yanı sıra ekonomi ve ticaret başlıklarını da taşımak zorunda — Trump’ın Asya turunda imzaladığı ticaret bildirileri ve bölgesel ortaklık mesajları da masanın arka planını oluşturuyor.
Tablo şu: ‘Yardım istemeyeceğim’ diyen bir başkan, ‘baskı yapacağım’ dediği bir savaş dosyası ve üç farklı gündemle oturan tarihi bir masa — Shenzhen’deki perşembe, üç büyük gücün ortak dili olup olmadığını test ediyor.