ABD Hazinesi, İran'ın petrol satış yeteneğini kesmeyi hedefleyen 'Ekonomik Dışlama' operasyonu kapsamında Hindistan ve Türkiye'de faaliyet gösteren şirketlere ve kişilere yeni yaptırımlar uyguladı; İran rejimini destekleyen herkesin peşinin bırakılmayacağı uyarısı yapıldı. Hazine, Hindistan merkezli Suniel Kumar Sharma ağının denizcilik dolandırıcılığı örgütü üzerinden gölge filoyu finanse ettiğini açıkladı. Hazine geçen haftaki açıklamalarında yaptırımların İran ekonomisini vurduğunu, riyalin tarihi dip seviyelerine indiğini ve enflasyonun yüzde 90 seviyelerine çıktığını öne sürmüştü.
Amerika Birleşik Devletleri Hazinesi, İran’ın savaş fonlamasına yönelik baskıyı yoğunlaştırdı: Çarşamba günü açıklanan yeni paketle, Hindistan ve Türkiye’de kayıtlı şirketler ile bazı kişiler, İran’a destek verdikleri gerekçesiyle yaptırım listesine alındı. Hazine, İran rejimini destekleyen herkesin peşine düşmeye devam edileceği uyarısında bulundu.
Hamle, Trump yönetiminin ‘Ekonomik Dışlama’ operasyonunun parçası: Operasyonun hedefi, İran’ın ABD ile savaşını finanse etmek için petrol satma yeteneğini kesmek. Hazine’nin açıklamasına göre bu turda Hindistan merkezli Suniel Kumar Sharma ile eşi Jaspreet Preeti Shahid’in başını çektiği ‘geniş bir suç ağı’ hedef alındı; ağın, denizcilik dolandırıcılığı örülü bir şebekenin ardından İran’ın gölge filosunu desteklediği belirtildi. Gulf News’in aktardığına göre yaptırım seti, İran’a yardım ettiği iddia edilen denizcilik-dolandırıcılık ağının önemli bölümünü oluşturan çok sayıda Hintli şirketi kapsıyor.
Operasyonun daha geniş çerçevesi de netleşiyor: Ekim ayında Dışişleri Bakanlığı, İran kökenli petrol ve petrokimya ürünleri ticaretine dahil on kuruluş, altı kişi ve beş gemiyi yaptırırken, Hazine de aynı çerçevede 17 kuruluşu ve bu kuruluşların gölge filo gemilerini listeye eklemişti. Açıklamalarda bu adımların İran rejiminin fon kaynaklarını kurutacağı ve yaptırım kaçırma girişimlerinin önünü keseceği vurgulandı; hukuki dayanak olarak İran petrol sektörünü hedefleyen 13902 sayılı Yürütme Emri gösterildi. Dışişleri Bakanlığı, ABD’nin İran rejimini tecrit etmek, ekonomik yaşam hatlarını kesmek ve rejimin yasadışı petrol ticaretiyle finanse edilen faaliyetlerini engellemek için kullanılabilir her diplomatik ve ekonomik aracı kullandığını bildirdi.
Hazine, geçen hafta yaptığı açıklamada operasyonun İran ekonomisini ‘vurduğu’ iddiasını da dile getirmişti: Buna göre yaptırımlar riyal para birimini tarihi dip seviyelerine indirirken, yurt içi enflasyonu yüzde 90 seviyelerine yaklaştırdı. İran yönetimi ise ekonomik baskı politikalarının hedefine ulaşmadığını ve ülkenin direnmeye devam ettiği görüşünü savunuyor.
Karar, Washington’un Tahran üzerindeki askeri ve ekonomik araçları aynı anda kullandığı bir döneme geldi: ABD ve İsrail, diplomatik çabalar sürerken saldırıları yenileme tehdidinde bulunurken, Kongre’de seçimlerin ardından çoğunluğu devralan Demokratlar da savaşın sona erdirilmesi için ‘keseğin gücünü’ kullanma sözü verdi. ‘Ekonomik Dışlama’ operasyonunun yeni turlarıyla birlikte İran petrolünün uluslararası pazara sızma kanallarının daraltılması, çatışmanın bitişi müzakerelerinde de Washington’un elini güçlendirme amacı taşıyor.