Binance kurucu ortağı Yi He, 4 Kasım'da alınan ve 44 tokenı kapsayan rezerv kesitinin tam sıfır-bilgi kanıtının üretildiğini duyurdu: kullanıcılar Binance'teki bakiyelerinin en az birebir desteklendiğini kendileri kontrol edebilecek. Ancak duyuruda kritik bir şerh var — kanıtın üretilmesi ile bireysel kullanıcı doğrulamasının açılması arasında, varlık ölçeğine bağlı olarak değişen ve Binance'in kontrolünde olmayan bir zaman boşluğu bulunuyor.
Binance’in hack sonrası şeffaflık vaadi beklenen kritik eşikte tescillendi. Borsa kurucu ortağı Yi He, Cuma günü X hesabından yaptığı duyuruda, 4 Kasım’da alınan rezerv kesitinin tam sıfır-bilgi kanıtının hazır olduğunu bildirdi: ‘En yeni rezerv kanıtı için ZKProof hazır; kullanıcılar Binance’teki bakiyelerinin en az 1:1 desteklendiğini doğrulayabilir.’ Binance’in resmî hesabı da aynı içeriği yineledi.
Duyurunun en dikkat çeken kısmı ise şerhi: Yi He’ye göre rezerv kanıtının tamamlanması ile kullanıcıların kendi doğrulamasını yapabilmesi arasında bir zaman boşluğu var ve bu süre genellikle varlıkların ölçeğine bağlı olarak değişiyor — ‘Binance’in kontrolünde değil’. Yani kriptografik kanıt üretildi, ama 44 tokenın tamamında bireysel bakiye doğrulamasının açılması kademeli olacak. Sıralama, işleyişi iki haftadır izleyenler için yeni değil: 2 Kasım’da 10 büyük token için ilk kanıt üretilmiş, doğrulama aracı ardından açılmıştı; 4 Kasım kesiti kapsamı dört katına çıkarırken borsa tam kanıt için 50-60 saatlik hesaplama süresi öngörmüştü ve bu kez tahmin tuttu.
Sistemin kendisi de belli: Binance’in rezerv kanıtı, her kullanıcının kendi hesabının kesitte sayıldığını görmesini sağlayan bir Merkle ağacı ile, toplam rezervlerin kullanıcı alacaklarını açıklamadan en az birebir karşıladığını kanıtlayan zk-SNARK bileşimine dayanıyor. Kullanıcı doğrulamayı giriş yapıp Binance’in açık kaynaklı aracını kendi makinesinde çalıştırarak yapıyor; şirkete göre araç bağımsız denetimden geçmiş durumda. 44 token, borsadaki her varlık değil — ama ilk kanıtın 10’una kıyasla kapsam belirgin biçimde genişledi.
Kanıt, bağımsız gözlemcilerin kritik sorularını da yanıtlamıyor. FinanceFeeds’in Perşembe günü yaptığı derlemede dört açık soru sıralanıyor: Binance’in ‘tam olarak gerekli token varlıklarında tutulduğunu’ söylediği 5 milyar dolarlık telafi stoğunun zincir üstünde bağımsız doğrulanamaması (CertiK, cüzdan adresleri açıklanmadığı için bunu doğrulayamıyor), kanıt sayfasında o ana kadar denetim zamanı ve doğrulama alanlarının boş görünmesi, çekimlerin tüm ağlarda tam açılmamış olması ve dondurulan 2,85 milyar doların kime, ne zaman döneceğinin belirsizliği. Binance bu soruların hiçbirine adres düzeyinde yanıt vermiş değil.
Yine de eşik somut: tarihin en büyük kripto soygunundan iki hafta sonra, çalınan varlıkların yerine konduğuna dair iddia artık yalnızca borsanın sözüne değil, kamuya açık bir kriptografik kanıtın kapsamına dayanıyor. Pratik sonuç kullanıcı tarafında net — kapsanan 44 tokendan birini tutan herkes, kendi doğrulaması açıldığında bakiyesinin karşılığını borsa cüzdanlarında görebilecek. Ne zaman? Yi He’nin ifadesiyle bu, artık kısmen zincirin ve ölçeğin belirlediği bir takvim.