Eski ABD Başkanı Joe Biden, 'Promise Me, America' adlı anı kitabında İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'ya duyduğu güvenin sınırlı olduğunu yazdı. Biden, Netanyahu'nun İsrail'in uzun vadeli ihtiyaçları yerine kısa vadeli siyasi geleceğine öncelik verdiğine dikkat çekti. The Wall Street Journal'ın haberine göre kitap, Demokratların ara seçimlerdeki başarısının ardından yayımlandı. Biden, 7 Ekim 2023 sonrası İsrail'e verdiği desteğin arkasında durmaktan pişmanlık duymadığını ancak çok sayıda masum Filistinlinin ölümünün kendisinde derin üzüntü oluşturduğunu da kaydetti.
Eski ABD Başkanı Joe Biden’ın kaleminden politik portreler tek tek ortaya çıkıyor: Demokratların ara seçimlerdeki başarısının ardından yayımlanan ‘Promise Me, America’ adlı anı kitabında bu kez İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya ayrılan bölüm konuşuluyor.
The Wall Street Journal’ın aktardığına göre Biden, Netanyahu ile ilişkilerini tek cümlede özetliyor: ‘Aramızda pek fazla güven yoktu.’
Güvensizliğinin gerekçesi de net: Biden’a göre Netanyahu, İsrail’in uzun vadeli ihtiyaçları yerine kısa vadeli siyasi geleceğine öncelik veren bir lider.
En sert değerlendirme karşılaştırma cümlesinde: ‘Ayrıca Bibi’nin Trump’takine benzer eğilimlerinden de endişeliydim. Gerçekler konusunda son derece esnek davranabiliyor, demokratik kurumları kendi kişisel çıkarları doğrultusunda eğip bükmekten hiç çekinmiyordu.’
Kitabın İsrail-Filistine bakan yüzü de dengeli ama duygusal: Biden, 7 Ekim 2023 saldırılarının ardından İsrail’e verdiği desteğin arkasında durmaktan pişmanlık duymadığını yazıyor.
Ancak aynı sayfalarda bir vicdan muhasebesi de var: çok sayıda masum Filistinlinin ölümünün kendisinde ‘derin üzüntü’ oluşturduğunu kaydediyor — Gazze savaşının ABD siyasetinde bıraktığı en somut iç itiraf örneklerinden.
Kitabın zamanlaması da manidar: Biden’ın dış politikasının en tartışmalı ayaklarından biri olan İsrail-desteği, kendi partisindeki genç seçmen kitlesinde hâlâ hassas bir yara — anıların yayımlanışı, Demokratların seçim sonrası hesaplaşmasına yeni bir katman ekliyor.
Netanyahu cephesinden kitaba yönelik bir yanıt henüz gelmedi; ancak eski başkanın ‘Trump’a benzer’ vurgusu, İsrail-ABD ilişkilerinin parti içi dinamikleriyle iç içe geçen fotoğrafını bir kez daha görünür kılıyor.
Kitaptaki bu bölüm, Biden-Netanyahu ilişkisinin kamuoyuna yansıyan gerilimlerini de arşivliyor: Gazze savaşı boyunca iki lider arasındaki anlaşmazlıklar ABD basınına zaman zaman sızarken, Biden’ın kendi kaleminden gelen bu değerlendirme, o dönemin en yetkili tanıklığı sayılacak.
Anı kitapları, eski liderlerin hesap vermelerinin en doğal hali: Biden’ın bu satırları, hem kendi mirasının şekillenmesine hem de Demokratların Orta Doğu politikasındaki iç tartışmaların yönüne hizmet ediyor.
Kitabın tam içeriği ve diğer lider portreleri günler içinde tartışmaya açıldıkça, bu bölüm muhtemelen pek çok anlatının referans noktası olacak — hem tarih yazımı hem güncel siyaset hesapları için.
Biden’ın başkanlık arşivine düşen bu cümleler, aynı zamanda Gazze savaşı sırasında Washington ile Kudüs arasında yaşanan gerilimlerin perde arkasını ilk elden aktaran nadir metinler arasında: güven notu düşen bir ilişkinin izleri, savaşın bugünkü seyrinde ve ateşkes diplomasisinde hâlâ okunuyor.