deniz.tv
10 Kasım 2026, Salı --:--:-- · İstanbul Canlı Akış
USD/TRY … EUR/TRY … GBP/TRY … BTC … GRAM ALTIN … FAİZ …
Son Dakika
Dünya

California’da milyarder vergisi resmen reddedildi: Prop 40 seçmenlerden geçemedi — 425 milyon dolarlık karşı kampanyada Brin 132 milyon verdi

California seçmenleri, eyaletin yaklaşık 200 milyarderinin varlıklarına bir kezlik yüzde 5 vergi öngören 40 numaralı Önerge'yi (Prop 40) resmen reddetti. Sonuçlar Pazartesi günü kesinleşti: Oyların yaklaşık yüzde 53'ü önergeye 'hayır' verirken yüzde 47'si 'evet' dedi; önerge sayımın ilk gününden itibaren gerideydi. Kampanya, eyalet tarihinin en pahalı oylama savaşına dönüştü: Birbirine bağlı üç önergeye 400 milyon dolardan fazla para harcandı ve bu paranın yüzde 90'ından fazlası milyarder vergisinin karşısına çıktı. En büyük bağışçı Google'ın kurucu ortağı Sergey Brin oldu; yalnızca Brin'in katkısı 132 milyon doları aştı. Önerge, sağlık emeklileri sendikasının girişimiyle federal sağlık kesintilerini dengelemek için ortaya çıkmıştı; ancak eyaletin Demokrat valisi Newsom dahil geniş bir koalisyon, milyarderlerin eyaleti terk edeceği gerekçesiyle karşı çıktı. Nvidia CEO'su Jensen Huang ise önergeyi destekleyen az sayıdaki milyarderden biriydi.

deniz.tv

ABD seçim gecesi tarihine damga vuran oylamalardan biri sonuçlandı: California seçmenleri, milyarderlerin servetine bir kezlik vergi öngören 40 numaralı Önerge’yi (Prop 40) reddetti. Associated Press’in kesinleştirdiği sonuca göre oyların yaklaşık yüzde 53’ü ‘hayır’, yüzde 47’si ‘evet’ çıktı; önerge, sayımın ilk gününden itibaren geriden geldi ve Demokratların genel seçim başarısına rağmen bu eğilimi tersine çeviremedi.

Önergenin içeriği çarpıcıydı: 1 Ocak 2026 itibarıyla net varlığı 1 milyar doları aşan California sakinlerinden — gayrimenkul ve bazı emeklilik varlıkları hariç — bir kezlik yüzde 5 vergi alınacak, tahminen 5 yılda 100 milyar dolar gelir elde edilecek ve bunun yüzde 90’ı sağlık programlarına, kalanı eğitim ve gıda desteğine ayrılacaktı. Girişimin ana sponsoru sağlık çalışanları sendikası SEIU-United Healthcare Workers West’ti; destekçiler arasında eyalet Demokrat Partisi, büyük sendikalar, Bernie Sanders ve Ro Khanna yer alıyordu.

Karşı cephe ise eyalet tarihinin en pahalı oylama kampanyasını kurdu. Devlet sekreterliğine yapılan bildirimlere göre birbirine bağlı üç önerge toplamda 400 milyon dolardan fazla harcandı ve bunun yüzde 90’ından fazlası milyarder vergisine karşı kullanıldı; karşı kampanyanın toplam büyüklüğü yaklaşık 425 milyon dolara ulaştı. En büyük bağışçı, Google kurucu ortağı Sergey Brin’in 132 milyon dolarıydı; bağışçı listesi Larry Page, Peter Thiel, John Doerr, Vinod Khosla ve Patrick Collison gibi Silikon Vadisi isimlerinden oluşuyordu. Ekim’in ilk iki haftasında günlük harcama 2,5 milyon doları aştı.

Kampanyanın taktik yeniliği de oy pusulasındaydı: Karşı taraf, Prop 41 ve 42 adlı iki rakip önerge daha koydurdu; 41 doğrudan milyarder vergisini hedeflerken 42 yeni vergilere sınırlama getirip milyarder servet vergisini yasaklıyordu. Pusulada herhangi biri Prop 40’dan fazla ‘evet’ alırsa vergi uygulamasından vazgeçilecekti.

Önergeyi ikiye bölen siyasi fay da dikkat çekiciydi: Vali Gavin Newsom, Kongre üyesi Katie Porter, California Tıp Birliği ve Kaliforniya Öğretmenler Derneği gibi geleneksel olarak sol konumlardaki aktörler, milyarderlerin eyaleti terk etmesi ve vergi tabanının daralması riski gerekçesiyle karşı çıktı. Stanford Üniversitesi çalışması, önerge sürecinde ayrılan Brin, Page ve Thiel dahil milyarderlerin eyalet dışına çıkarak potansiyel vergi tabanının yüzde 30’u oranında 540 milyar dolarlık serveti götürdüğünü, önergenin ise vaat edilen 100 milyar yerine yaklaşık 30 milyar dolar getirebileceğini hesapladı.

İstisna isim de haber oldu: Yaklaşık 200 milyar dolarlık servetiyle Nvidia CEO’su Jensen Huang, önergeyi destekleyen az sayıdaki milyarderden biri olarak öne çıktı ve ‘Ne kadar kazanırsan o kadar vergi ödersin; buna sorun görmüyorum’ ifadelerini kullandı. Sonuçla birlikte ABD’nin ilk milyarder servet vergisi denemesi, en azından bu tur için, tarihe ‘para ve iç savaşın yendiği bir oylama’ olarak geçiyor.