Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Danimarka'nın başkenti Kopenhag'daki temasları sırasında, Avrupa ortaklarıyla birlikte geliştirilen Freyja anti-balistik füze savunma sisteminin bu kış alınmasını ve test edilmesini umduklarını söyledi. Zelenski, 'Yarın, Çarşamba günü umarım Freyja için Danimarka yapımı yeni bir radar göreceğim. İnşallah her şey çalışır' ifadelerini kullanarak Danimarka ve Norveç'in süreçteki lider rolüne ve Almanya'nın katılımına dikkat çekti; projeye ofisler açılması ihtimalini ve üretimin ölçeklendirilmesi görüşmelerini de aktardı. Freyja, Ukrayna'nın 10 ülkeyle kurduğu koalisyonda geliştirilen ve Amerikan Patriot sistemine daha ucuz bir alternatif olmayı hedefleyen bir hava savunma sistemi: Ukrayna yaklaşan önleyici füze ve fırlatıcıları üretirken, radar ve güdüm bileşenleri Avrupa ortaklarında. Zelenski, ülkesinin taahhütlerini yerine getirdiğini, artık sıranın ortaklarda olduğunu daha önce açıklamıştı.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski’nin Kopenhag’daki temasları, savaşın hava savunma ayağına ilişkin somut bir gündemle birlikte izlendi: Avrupa ile ortak geliştirilen Freyja anti-balistik füze savunma sistemi.
Zelenski basın mensuplarına, Kyiv’in bu sistemi bu kış almayı ve balistik füzeleri ne ölçüde durdurabildiğini test etmeyi umduğunu söyledi. En somut adım için tarih de verdi: ‘Yarın, Çarşamba günü umarım Freyja için Danimarka yapımı yeni bir radar göreceğim. İnşallah her şey çalışır.’
Ölçek vurgusu da dikkat çekici: Zelenski ‘Sadece bu kış Freyja’yı almak ve bu anti-balistik sistemin nasıl performans göstereceğini test etmekten bahsetmiyoruz, üretimin ölçeklendirilmesi olasılığından da bahsediyoruz’ diyerek Kyiv’in uluslararası ortaklarla sistem üretimini artırma görüşmelerini yürüttüğünü aktardı. Danimarka ve Norveç’in süreçteki liderliğini, Almanya’nın katılımını ayrıca öven lider, Danimarka ve Norveç’te proje ofislerinin açılması ihtimalini de gündeme getirdi.
Freyja’nın teknik çerçevesi geniş: Ukrayna’nın başlattığı Anti-Balistik Koalisyon çatısında 10 ülke ve önde gelen Avrupa savunma şirketleri bir araya geliyor. Ukrayna tarafı önleyici füzeler ve fırlatıcıların geliştirilmesinden sorumlu — bu işi yürüten Kyiv merkezli Fire Point şirketi, FP-7.X önleyicisi ve fırlatıcıyı üretiyor. Radar ve güdüm sistemleri ise Avrupa ortaklarında: Alman Hensoldt TRML-4D gibi radarlar sunarken, Norveç Kongsberg komuta merkezinden, İsveç Saab, Fransa Thales, İtalya Leonardo ve Alman Diehl Defence de sistemin diğer bileşenlerinden sorumlu şirketler arasında.
Projede maliyet hedefi mass-production’a bağlı: Fire Point, seri üretime geçildiğinde yılda en az 2 bin önleyici üretmeyi ve adet başına maliyeti 1,2 milyon doların (yaklaşık 1 milyon euro) altına çekmeyi hedefliyor. İlk FP-7.X önleyicileri parçalanma savaş başlığıyla üretilecek, 20-25 kilometre irtifada karşılama yapması planlanıyor; ilk muharip testin 2027 ortasında yapılması öngörülüyor.
Stratejik arka plan net: Ukrayna, Rusya’nın giderek hızlanan silahları ve büyüyen füze dalgalaları karşısında pahalı Patriot önleyicilerine bağımlılığını azaltmayı amaçlıyor. Zelenski Ekim ortasında ‘Ukrayna yapması gerekeni yaptı; şimdi sıra on ortak ülkede’ demiş, yıl sonuna kadar ilk testlere başlanması için çalışılan takvimin baskı altında olduğunu ortaya koymuştu.
Kopenhag’daki bu açıklamalar, Zelenski’nin aynı ziyarette müzakere hattına dair mesajlarıyla birlikte okunuyor: ülke hem masada çözüm arayışını hem de hava savunmasını yerlileştirip Avrupa-laştırma çizgisini eş zamanlı yürütüyor. Çarşamba günü görülmesi beklenen Danimarka yapımı radar, Freyja takvimindeki ilk büyük sınav olarak beklenecek.