Tobacco Control dergisinde yayımlanan analize göre, hükümetin 2023 tarihli tütün ve elektronik sigara yasası danışmasına gelen 118 bin 756 yanıtın 90 bin 835'i sahteydi ve botlar tarafından üretildi. Botlar çıkarıldığında geçerli katılımcıların yüzde 79,6'sı kısıtlamaları destekliyordu.
Yapay zekâ botları, İngiltere’nin tek kullanımlık elektronik sigaraları yasaklama girişimini etkilemek amacıyla hükümetin bir danışmasına binlerce yanıt gönderdi. Tobacco Control dergisinde yayımlanan yeni çalışma, bunun kamu sağlığı politikasına yönelik koordineli otomatik müdahalenin ilk belgelenmiş örneği olduğunu ortaya koyuyor.
Analize göre, hükümetin 2023’teki tütün ve elektronik sigara tasarısı danışmasına gelen 118 bin 756 yanıtın dörtte üçünden fazlası botlar tarafından üretildi ve yasayı durdurma girişimi başarısız oldu. Sağlık ve Sosyal Bakım Departmanı (DHSC), yanıtların 90 bin 835’ini sahte olarak tespit edip danışma raporundan çıkardı; böylece botların görüşleri nihai karar alma sürecine dahil edilmedi.
Edinburgh Üniversitesi’nden Dr. Nason Maani ve Bath Üniversitesi’nden Prof. Anna Gilmore’un yürüttüğü çalışmada araştırmacılar, botların amacının ‘bilinmediğini’ belirtti. Bot yanıtlarının tamamının yalnızca çoktan seçmeli işaretlemelerden oluştuğu, hepsinden ikisi hariç tamamının tek bir soruya — tek kullanımlık elektronik sigara satışlarına getirilecek kısıtlamalara muhalefet — yöneldiği ve aynı sayıda yanıtın danışmayı sosyal medyadan öğrendiğini bildirdiği saptandı.
Bot yanıtları çıkarıldığında tablo tersine döndü: Geçerli katılımcıların yüzde 79,6’sı tek kullanımlık elektronik sigara satışlarına kısıtlama getirilmesini destekliyordu — filtrelenmemiş veri seti tam tersini gösteriyor olacaktı.
Makale, ‘Bu, resmî bir kamu sağlığı politikası danışmasına yönelik büyük ölçekli otomatik müdahalenin ilk belgelenmiş örneği gibi görünüyor’ ifadesini kullanıyor. Araştırmacılar, bot yanıtlarının ölçeği ve tutarlılığının, ‘tütün endüstrisinin kitlesel koordineli gönderimlerle kamu danışmalarını manipüle etmeye yönelik önceci kanıtlarıyla’ uyumlu ‘koordineli bir kampanya’ işaret ettiğini yazdı.
Yazarlar, botların gelişen sofistikasyonuyla birlikte demokratik süreçleri yapay zekâ müdahalesinden korumanın giderek önem kazandığı uyarısını yaptı: ‘Bot sofistikasyonu arttıkça ve kamu danışmaları düzenleyici bağlamlarda yayıldıkça, tarama altyapısının bulunmayabileceği düşük kaynaklı ortamlarda kamu sağlığı politikası yapımının bütünlüğünü korumak için tespit kapasitesinin ve yönetişim güvencelerinin güçlendirilmesi zorunlu olacak.’
Action on Smoking and Health kuruluşunun genel müdür yardımcısı Caroline Cerny de The Guardian’a verdiği demeçte durumu ‘derin endişe verici’ olarak niteledi: ‘Tütün endüstrisinin kamu sağlığı düzenlemesini baltalama geçmişi düşünülünce, teknolojik gelişmelerin sağlık politikası çevresindeki ticari çıkarlar için kullanılma riskine karşı uyanık olmamız ve güvenceler koymamız gerekiyor. Kamu sağlığını etkileyen kararlar sağlam kanıt ve uzmanlığa dayanmalı, manipüle edilmiş yanıt sayılarına değil.’