Trump'ın 4 milyar dolarlık yardımı durdurma açıklaması İsrail Savunma Bakanlığı, ordu kademeleri ve Maliye Bakanlığı'nda şaşkınlıkla karşılandı. İsrailli üst düzey bir güvenlik yetkilisi 'Bu açıklamayı beklemiyorduk' derken, muhalif lider Golan kararı 'Netanyahu'nun hanesine yazılan bir başarısızlık daha' olarak niteledi. Kararın resmi tebligatı henüz ilgili makamlara ulaşmadı.
Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump’ın İsrail’e yapılması planlanan 4 milyar dolarlık askeri yardımı durdurma kararı, Tel Aviv yönetiminde ve savunma bürokrasisinde büyük bir şaşkınlıkla karşılandı. İsrail devlet televizyonu KAN’ın haberine göre, Trump’ın ABD’de ara seçimlerin düzenlendiği gün açıkladığı ‘beklenmedik’ karar, İsrail Savunma Bakanlığı ile ordu kademelerinde şaşkınlık yarattı.
KAN’a konuşan ve adı açıklanmayan İsrailli üst düzey bir güvenlik yetkilisi, ‘Bu açıklamayı beklemiyorduk; hele ki bugün hiç beklemiyorduk. Amerikalılarla sürekli diyalog hâlindeyiz ancak şaşırdığımızı söyleyebiliriz’ ifadelerini kullandı. Yetkili, kararın resmi tebligatının henüz ilgili teknik ve uzman makamlara ulaşmadığını, olası askeri ve finansal sonuçların inceleneceğini kaydetti; kesimin hangi bütçe kalemlerini kapsayacağının da hemen netleşmediği belirtiliyor. Yedioth Ahronot gazetesi ise İsrail Maliye Bakanlığı’nın karardan önceden haberdar olmadığını yazdı.
Tel Aviv’deki güvenlik ve ekonomi çevrelerinde ileri sürülen iddiaya göre Trump’ın nihai amacı, ABD’nin İsrail’e her yıl sağladığı 3,8 milyar dolarlık güvenlik yardımını ve 2028 sonuna kadar geçerli ikili güvenlik anlaşmasını tamamen feshetmek. ABD basınında yer alan hesaplamalara göre Washington, Gazze savaşının başlangıcından bu yana İsrail’e en az 21,7 milyar dolar askeri destek sağladı; genişletilmiş Orta Doğu güvenlik harcamalarıyla bu tutara yaklaşık 10 milyar dolar daha eklendi.
Karara siyasi tepki de gecikmedi. İsrail muhalif liderlerinden Demokratlar Partisi Başkanı Yair Golan, ‘Başbakan Binyamin Netanyahu hanesine bir başarısızlık daha yazdırdı’ dedi. Golan, X platformundaki açıklamasında ‘Amerikan yardımının kesilmesi İsrail’in güvenliğine ve ülkedeki yaşam kalitesine vurulmuş ağır bir darbedir; güvenlik ihtiyaçlarının finansmanı tamamen İsrail halkının sırtına yüklenecektir’ ifadelerini kullandı. Kararın, İsrail’in savunma harcamalarının zirve yaptığı, silah stoklarının takviye edilmeye çalışıldığı ve İran saldırılarının ardından hava savunma sistemlerinin yıprandığı bir döneme denk geldiğini vurgulayan Golan, ‘Sorumlu bir başbakan Amerikan yardımını sonlandırmaz, aksine artırılması için mücadele ederdi’ diye yazdı.
Trump, açıklamasında İsrail’e ‘artık para vermeyeceklerini’, yıl sonuna kadar yardımın kesilmesi konusunda mutabık kalındığını ve acil ihtiyaç hâlinde yine de destek verilebileceğini söylemişti. Netanyahu ofisinden ise konuya ilişkin bir açıklama gelmedi.