deniz.tv
20 Kasım 2026, Cuma --:--:-- · İstanbul Canlı Akış
USD/TRY … EUR/TRY … GBP/TRY … BTC … GRAM ALTIN … FAİZ …
Son Dakika
Sağlık

FDA, çocukluk çağı Niemann-Pick hastalığında yaşamı uzattığı gösterilen ilk ilacı onayladı

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), ağır infantile başlangıçlı Niemann-Pick hastalığı tip C'de ölüm riskini azalttığı gösterilen ilk tedavi olan Lembaz'ı (adrabetadex) onayladı. Karar, bu hastalıkta yaşam süresini uzatan ilk ilaç anlamına geliyor.

deniz.tv

ABD Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), Lembaz (adrabetadex) enjeksiyonunu, nörolojik belirtileri 6 yaşından önce başlayan infantile başlangıçlı Niemann-Pick hastalığı tip C (NPC) tanılı yetişkin ve çocuk hastalarda ölüm riskini azaltmak amacıyla onayladı. Kurum, kararın bu ağır ve nadir çocukluk çağı hastalığında aileler için önemli bir kilometre taşı olduğunu bildirdi.

Niemann-Pick hastalığı tip C, hücre içinde kolesterolün doğru yerlere taşınamamasına yol açan kalıtsal bir lizozomal birikim bozukluğu. Yaklaşık 150 bin kişide bir görülen hastalıkta birikim özellikle beyinde artıyor; bu durum hareket, koordinasyon ve yutma yetisinin ilerleyici kaybına, erken ölüme yol açıyor. Nörolojik belirtiler 6 yaşından önce başlayan form, hastalığın en ağır seyirli türü. ABD’de yaklaşık 475 çocuğun bu formda hastalıkla yaşadığı tahmin ediliyor.

FDA’ya göre bu onaya dek NPC için onaylı iki tedavi bulunuyordu; ancak hiçbiri ölüm riskini azalttığını göstermemişti ve ikisinde de en genç hastaları dışlayan yaş ile kilo sınırlamaları vardı. Lembaz, kolesterol taşıma bozukluğunun kendisini hedefleyen ilk onaylı ilaç olma özelliği taşıyor. Uygulama, eğitimli sağlık personeli tarafından omuriliğe doğrudan uygulanan ve iki haftada bir tekrarlanan bir enjeksiyonla yapılıyor.

Etkinlik değerlendirmesi, üç klinik çalışma ve genişletilmiş erişim programında tedavi edilen 36 hastanın sağkalımının eşleştirilmiş dış kontrol grubuyla karşılaştırılmasına dayandı. Analizde Lembaz kullanan hastalarda ölüm riskinde yüzde 55 azalma gözlendi; ortanca sağkalım süresi tedavi grubunda 8,5 yıl, kontrol grubunda 4,9 yıl olarak ölçüldü. Bu fayda, hastaların miglustat kullanıp kullanmamasından bağımsız görüldü.

Güvenlik tarafında dikkat gerektiren bir profil var: Lembaz, kalıcı işitme kaybı dahil işitme bozuklukları nedeniyle kutu uyarısı taşıyor. Tedaviye başlamadan kapsamlı bir işitme testi yapılması ve tedavi boyunca düzenli değerlendirmelerle dozun ayarlanması gerekiyor. En sık bildirilen yan etkiler arasında işitme, denge ve koordinasyon sorunları ile yorgunluk, kusma, sırt ağrısı, baş ağrısı, ateş, ishal, bulantı ve öksürük sayılıyor.

İlaç, Atılım Tedavisi (Breakthrough Therapy) statüsüyle hızlandırılmış değerlendirme sonucunda Beren Therapeutics’in iştiraki Mandos LLC’ye onaylandı; şirket, onayla birlikte bir Öncelikli İnceleme Kuponu da kazandı. Üretici firma, ilacın aralık başında ticari tedavi merkezlerinde kullanıma sunulacağını ve ailelere geçiş desteği sağlanacağını bildirdi.

Uzmanlar, nörolojik işlev kaybının geri kazanılıp kazanılamayacağına ilişkin belirsizlikler sürdüğü için erken tanı ve tedavinin önemini vurguluyor. İlacın 6 yaşından sonra başlayan formlardaki etkinliğine yönelik çalışmalar ise sürüyor.