New England Journal of Medicine'da yayımlanan PARADIGM4TB çalışması, verem tedavisi için geliştirilen 10 yeni ilaç kombinasyonundan ikisinin ileri klinik değerlendirmeye alındığını ortaya koydu. Seçilen 16 haftalık rejimler, standart 24 haftalık tedavinin yaklaşık üçte ikilik süresini hedefliyor.
Verem (tüberküloz) tedavisini kısaltmayı hedefleyen uluslararası bir araştırmanın ilk sonuçları, New England Journal of Medicine dergisinde 19 Kasım 2026’da yayımlandı. UNITE4TB konsorsiyumunun amiral gemisi denemesi PARADIGM4TB, denenen on yeni ilaç kombinasyonundan ikisinin daha ileri klinik değerlendirme için seçildiğini bildirdi.
Çalışma, çok kollu çok aşamalı (MAMS) platform tasarımıyla yürütülen bir 2. aşama deneme. İlk aşamada GSK’ın geliştirdiği ganfeborol içeren dört rejim, Münih Ludwig Maximilian Üniversitesi (LMU) Hastanesi ile Leibniz Enfeksiyon Araştırmaları Enstitüsü’nün geliştirdiği BTZ-043 içeren beş rejim, her iki molekülü birden içeren bir rejim ve bir karşılaştırma kolu, 16 haftalık süreyle 24 haftalık standart tedaviyle karşılaştırıldı. Denemeye University College London sponsorluk etti; konsorsiyum genel koordinasyonunu Radboud Üniversite Tıp Merkezi üstlendi.
Araştırmaya rifampisine duyarlı akciğer veremi olan 401 yetişkin, beş ülkedeki 14 merkezde katıldı. Etkinlik, ilk 12 haftada balgamda tüberküloz bakterisinin temizlenme hızının standart tedavi koluyla karşılaştırılması ve 48. haftada başarılı klinik sonuç (tedavi başarısızlığı ya da nüks olmaması) oranları üzerinden değerlendirildi.
Sonuçta ganfeborol kolunda en umut verici kombinasyon; bedakuilin, pretomanid, moksifloksasin ve ganfeborolden oluştu. BTZ-043 kolunda ise bedakuilin, delamanid, moksifloksasin ve BTZ-043 birleşimi öne çıktı. Her iki rejim de 16 haftalık, yani mevcut standart tedavinin üçte ikisi kadar süren kombinasyonlar olarak ikinci aşamada ideal tedavi sürelerinin belirlenmesi için daha ayrıntılı sınanacak.
Denemenin önemli bir bulgusu da güvenlik alanından geldi: Bedakuilin, pirazinamid, moksifloksasin ve BTZ-043’ten oluşan kombinasyon, karaciğer toksisitesinde artışa işaret eden bir güvenlik sinyali nedeniyle elendi. Araştırmacılar bu tür sinyallerin, ileri aşamaya yalnızca uygun güvenlik profilindeki rejimlerin taşınmasında belirleyici olduğunu vurguladı.
İki yeni molekülün çalışma mekanizmaları da birbirinden farklı: Ganfeborol (GSK3036656) bakterinin protein sentezini durduran leusil-tRNA sentetaz enzimini engellerken, BTZ-043 hücre duvarı yapımı için gerekli DprE1 enzimini hedefliyor. Her iki molekül de önceki erken klinik çalışmalarda tüberküloz bakterisine karşı güçlü erken bakterisit etki göstermişti.
Sonuçların NEJM’de yayımlanması, dünyanın en büyük akciğer veremi kongrelerinden biri sayılan Sempozyum’un açılışıyla aynı zamana denk geldi. Bilim insanları, seçilen iki rejimin üçüncü aşamaya hazırlanması için sponsorluk ve fon arayışlarının sürdüğünü belirtiyor.
Bulgular umut verici olsa da sınırları net: Çalışma 2. aşamada yapıldı, seçilen rejimlerin standart tedaviye üstünlüğü henüz doğrulanmadı ve 48 haftalık veriler ilk aşamaya ait. Yeni rejimlerin rutin kullanımı için üçüncü aşama doğrulama denemelerinin sonuçlanması gerekiyor. Verem, dünyada her yıl yaklaşık 10 milyon kişide görülmeye devam ediyor ve tedavi süresini kısaltmak, hastaların ilaca uyumunu artırmanın en etkili yollarından biri olarak kabul ediliyor.