İran Devrim Muhafızları Ordusu Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı'nda dün gece iki süper tankerin 'dev patlamayla' durdurulduğunu ve gemilerin taşıdığı toplam 4 milyon varilden fazla petrolün yandığını açıkladı. Kurumun halkla ilişkiler ofisinden yapılan yazılı açıklamaya göre tankerer, boğazın 'yetkisiz ve güvensiz' güney rotasını, Devrim Muhafızları Deniz Trafik Kontrol Merkezi'nin yinelenen uyarılarına karşın kullanmaya çalıştı; ardından 'muhteşem bir patlamayla' durduruldu. Açıklamada gemilerin her ikisinin de süpertanker sınıfında olduğu ve şu anda yandığı belirtildi. Reuters'in aktardığı haberde tankerlerin kimlikleri, bayrakları ya da mürettebat durumu hakkında bilgi verilmediği, olaya ilişkin bağımsız doğrulama bulunmadığı kaydedildi. Gelişme, geçen hafta aynı rotada mayın çarpmasıyla yanan iki tankerin ardından bölgedeki deniz gerginliğinin yeni bir halkası olarak kaydedildi.
Dünya petrolünün en kritik darboğazında yeni bir gece olayı: İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) Deniz Kuvvetleri, Hürmüz Boğazı’nda dün gece (Çarşamba) iki süper tankerin dev patlamalarla durdurulduğunu duyurdu.
Kurumun halkla ilişkiler ofisinden Perşembe günü yapılan açıklama, olayın dinamiklerini şöyle anlattı: iki petrol tankeri, boğazın ‘yetkisiz ve güvensiz’ güney geçiş hattını kullanmaya çalıştı. IRGC Deniz Kuvvetleri’nin Hürmüz Trafik Kontrol Merkezi’nin bu rotanın izinsiz niteliğine dair yinelenen uyarı ve ihtaratlarına rağmen geçiş sürdürüldü ve gemiler ‘dev bir patlamayla’ durduruldu.
Açıklamanın en çarpıcı rakamı yükte: her iki geminin de süpertanker sınıfında olduğu ve toplamda 4 milyon varilden fazla petrol taşıdığı, bu yükün şimdiden alevler içinde olduğu bildirildi.
Reuters’in habere düştiği not ise bilgiyi bağımsız olarak doğrulamanın henüz mümkün olmadığı: tankerlerin kimlikleri, bayrak devleti ya da işletmecileri açıklanmadı; mürettebatın durumu ve olası can kaybına ilişkin hiçbir bilgi verilmedi.
Bu olay, aynı rotadaki benzer vakaların yeni halkası: geçen hafta sonu İran ordusu deniz kuvvetleri, boğazın doğusunda askerî mayınlara çarpan bir tankerin zorlu geçişini duyurmuştu; Salı günü de IRGC, yine aynı hatta geçmeye çalışan ve seyir sistemlerini kapattığı öne sürülen iki tankerin mayın çarpmasıyla yandığını açıklamıştı. Batı’ya bağlı kaynaklarca bağımsız olarak doğrulanmayan bu anlatılar, ABD askerî desteği iddialarıyla iç içe geçiyor.
Zamanlama da anlamlı: açıklama, İsrail güvenlik kabinesinin ordusuna İran’a saldırı hazırlığını artırma talimatı verdiğinin duyulduğu ve Tahran’ın saldırı halinde misillemeyi bölgenin ötesine taşıyacağı uyarısı yaptığı saatlerde geldi.
Piyasa etkisi hızlı olacak gibi görünüyor: 4 milyon varillik yan yük, küresel günlük talebin yaklaşık yirmide birine denk gelen bir hacim. Boğazdan her gün yaklaşık 20 milyon varil petrol geçiyor; her yeni olay, sigorta primlerinden alternatif rotalara kadar deniz ticaretinin maliyet zincirini yukarı çekiyor.
Önümüzdeki saatlerin iki kritik sorusu var: tankerlerdeki mürettebatın akıbeti ve olayın İran ile Batı arasındaki askeri gerilim hattına yansıması. İki taraflı da iddialarını sürdürürken, boğazdaki fiili durum — yan yükler ve kapatılan rota — bölgenin 2026 sonbaharındaki en kırılgan enerji eşiklerini bir kez more belirgin hale getiriyor.