Melania Trump’ın Beyaz Saray buluşmasına heyetler netleşti: Ukrayna’ya Arakhamia, Rusya’ya Dmitriev — Kremlin’den ‘bilmiyorum’ çelişkisi

Amerika Birleşik Devletleri First Lady’si Melania Trump, bugün Beyaz Saray’da savaş halindeki iki ülkenin temsilcilerini bir araya getiriyor. Beyaz Saray’ın Salı günü yayımladığı duyuruda ‘First Lady Melania Trump, aktif olarak savaşan iki ülke Rusya ve Ukrayna’nın temsilcilerini Beyaz Saray’da şahsen buluşturacak’ denilerek etkinliğin ‘Amerikan tarihinin olağanüstü bir anı’ olduğu vurgulandı; Melania Trump’ın Oleşki ve çevresindeki Herson bölgesindeki ateşkesi güvence altına alan ‘bir Amerikan First Lady’si için benzeri görülmemiş diplomatik girişim’in sahibi olduğu hatırlatıldı. First Lady, Oleşki ateşkesine ilişkin konuşmasını öğlen 11.00’de (TSİ 19.00) yapacak.

Heyetler netleşti: RFE/RL’in kaynaklarına göre Ukrayna’yı, Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy’in Halkın Hizmetkârı parlamenter fraksiyonunun başkanı David Arakhamia ile insan hakları ombudsmanı Dmytro Lubinets temsil edecek. Rusya tarafının kadrosunda ise Kremlin elçisi ve Rusya Doğrudan Yatırım Fonu başkanı Kirill Dmitriev ile Rusya’nın insan hakları komiseri Yana Lantratova’nın bulunması bekleniyor. Beyaz Saray duyurusunda temsil düzeyi belirtilmemişti.

Moskova cephesinden ise çelişkili bir tablo var: Astra’nın aktardığına göre Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov gazetecilere buluşmayla ilgili ‘henüz bir şey bilmiyorum’ dedi. Buluşma, Oleşki’de insani yardım sevkiyatı ve savunmasız sivillerin tahliyesine imkân tanıyan ve yaklaşık 800 kişinin Ukrayna kontrollü topraklara dönmesini sağlayan altı günlük yerel ateşkesin (27 Ekim-2 Kasım) ardından geliyor; kentte yerinden edilmeler ve tahliyeler sonrası yaklaşık 2 bin kişi kalmıştı.

Uluslararası diplomatik trafiğin yoğunluğu da artıyor: Rusya, Moskova-Kiev-Washington üçlü görüşmelerinin 10-11 Kasım’da Abu Dabi’de yapılacağını 3 Kasım’da doğruladı; Zelenskiy, Berlin’de Şansölye Merz ile ortak basın toplantısında bu turda güvenlik garantileri, ‘enerji ateşkesi’ ve gıda ihracatını güvenceye alacak Karadeniz ateşkesinin ele alınacağını söyledi. Avrupa Komisyonu da 4 Kasım’da Brüksel’de ABD, Ukrayna ve Avrupa temsilcilerini — Fransa, Almanya, Britanya, NATO ve Dünya Bankası delegeleriyle birlikte — ağırladı.

Beklenti ise ihtiyatlı: Hudson Enstitü’nden eski diplomat Matthew Boyse, Rusya’nın bu girişimi büyük Ukrayna tavizleri karşılığında yeni yerel ateşkesler önermek için kullanmak isteyebileceğini, iki tarafın uzlaşmaktan ‘çok uzak’ olduğunu söyledi. Eski Ukrayna Büyükelçisi William Taylor’a göreyse Oleşki düzeni bir başlangıç noktası olabilir ama asıl kırılma, Putin’in daha geniş bir ateşkese razı olmasına bağlı: ‘Ruslar bir ateşkese razı olursa bu bir kırılma olur’ — sonra askeri uzmanlar dronlar, gözetleme uçakları ve sensörlerle izleme mekanizmalarını teknik olarak şekillendirebilir.